Begraafplaatsen in Vielsalm

Bulge Relics Museum

Cimetière de Bihain

Het Cimetière de Bihain bevindt zich in het gelijknamige dorp, een deelgemeente van Vielsalm in de Belgische provincie Luxemburg. Het dorp ligt in de Ardense hooglanden en maakt deel uit van de historische regio Hoge Ardennen. Tijdens het Ardennenoffensief (december 1944 – januari 1945) trokken na de hevige gevechten bij Bastogne de terugtrekkende Duitse troepen door Bihain. Op 10 januari 1945 bevrijdde de 83rd American Infantry Division het dorp. Ter herinnering aan deze bevrijding en aan de 4.430 GI's die hun leven gaven in de regio, is in Bihain een museum opgericht ter ere van de 83rd Infantry Division. De begraafplaats is nauw verbonden met het dorpsleven van Bihain en de plaatselijke parochie. Van 1823 tot de gemeentefusie van 1977 maakte Bihain deel uit van de gemeente Bihain (met Ottré); daarna werd het bij Vielsalm gevoegd. Het kerkhof is vrij toegankelijk en ligt in een rustige Ardense omgeving. In de bredere regio bevinden zich meerdere herdenkingsplaatsen die herinneren aan de Battle of the Bulge.

Cimetière de Commanster

Het Cimetière de Commanster bevindt zich in het gelijknamige grensdorp, een deelgemeente van Vielsalm in de Ardense hooglanden (provincie Luxemburg). Commanster is vanwege zijn ligging altijd een grens- en doorvoerplaats geweest en heeft een rijke, soms turbulente geschiedenis. Vóór 1819 moesten de overledenen van Commanster de lange weg naar Vielsalm worden vervoerd voor begraving — over modderige bospadjes, een zware beproeving voor rouwende families. Na de aanleg van een eigen kerkhof bij de dorpskerk nam deze moeizame tocht een einde. Het kerkhof wordt gekenmerkt door blauwe stenen kruisen die zijn verwerkt in de omheiningsmuur van arkose, een typische Ardense zandsteen. Tot de bijzondere begravenen behoort een zekere Roland, directeur van het Keizerlijk Theater in Sint-Petersburg onder tsaar Alexander III — een onverwachte cosmopolitische nalatenschap in een klein Ardennesdorp. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werden in januari 1945, terwijl de SS zich terugtrok na de Ardennenoffensief, twee vreedzame boeren uit Commanster — de gebroeders Urbany — opgehangen door de SS-troepen van Von Rundstedt. Hun namen zijn voor altijd verbonden met de dorpsgeschiedenis. Het kerkhof is vrij toegankelijk en vormt samen met de dorpskerk een historisch ensemble in het hart van Commanster.

Cimetière de Fraiture

Het Cimetière de Fraiture behoort tot het gehucht Fraiture, een deelkern van de gemeente Vielsalm (provincie Luxemburg) op de Ardense hoogvlakte. Het kerkhof ligt op korte afstand van de Baraque de Fraiture, het hoogste punt van de provincie Luxemburg op 652 meter hoogte, dat internationaal bekendstaat als een van de meest dramatische strijdplaatsen van de Slag om de Ardennen. Op 19 december 1944, drie dagen na het begin van het Ardennenoffensief, vestigde majoor Arthur C. Parker III met de 589th Field Artillery Battalion (106th Infantry Division) een wegblokkade bij het kruispunt van de Baraque de Fraiture. Met slechts drie 105 mm houwitsers en een handvol manschappen — uiteindelijk aangegroeid tot circa 400 man — weerstonden zij vijf dagen lang aanvallen van elite-SS-eenheden met pantservoertuigen. Het kruispunt gaat sindsdien de geschiedenis in als "Parker's Crossroads". De gemeente Vielsalm en de omliggende dorpen, waaronder Fraiture, leden zwaar onder de gevechten van de winter van 1944-1945. De lokale bevolking vluchtte of overleefde de oorlogswinter in schuilkelders. Het kerkhof getuigt van generaties bewoners van dit hoge Ardennesdorp, gelegen op een van de meest bewogen plekken van het naoorlogse Europa. Vandaag bevindt zich bij de Baraque de Fraiture een skioord en outdoorgebied (LA STATION) op 652 meter hoogte. Het kruispunt is een populaire bezienswaardigheid voor geschiedenisliefhebbers en fietsers.

Cimetière de Goronne

Het Cimetière de Goronne ligt in het gelijknamige dorp aan de westkant van de gemeente Vielsalm, aan de voet van het Bois d'Hodinfosse (provincie Luxemburg, Ardennen). Goronne is zonder twijfel een van de oudste dorpen in de regio: de eerste vermelding in een volkstelling dateert van 1501, toen het dorp 14 huishoudens telde. De naam verwijst naar de beek waarlangs het dorp zich door de eeuwen heen heeft ontwikkeld. Het kerkhof werd aangelegd rond de dorpskerk en bleef in gebruik tot 1873. De kerk dateert uit 1864 en bevat opmerkelijke interieurstukken: een altaar uit 1693 met een geschilderd en gedateerd retabel — "H. Follet 1695" — en meerdere 17e-eeuwse heiligenbeelden. Dit maakt de kerk en haar omgeving tot een waardevol lokaal erfgoedensemble in de Ardense stijl. Tijdens de Slag om de Ardennen (winter 1944-1945) was Goronne een van de dorpen die direct bij de gevechten betrokken raakten. Op 7 januari 1945 vond op de heuvel van Thier-Du-Mont, vlak bij het dorp, een treffen plaats tussen de 508th Parachute Infantry Regiment van de beroemde 82nd Airborne Division en terugwijkende Duitse troepen. Aan beide zijden vielen zware verliezen. Het kerkhof telt 107 gefotografeerde grafstenen (bron: Geneanet) en is gelegen op coördinaten 50.2878, 5.8616. De begraafplaats is vrij toegankelijk.

Cimetière de Grand Halleux

Het Cimetière de Grand-Halleux is gelegen aan de Rue Capitaine Lekeux in Grand-Halleux, een deelgemeente van de fusiegemeente Vielsalm in de provincie Luxemburg. Het dorp ligt in de vallei van de Salm, de rivier die het gehele gebied een naam gaf, en heeft een rijke feodale en kerkelijke geschiedenis. Vóór 1430 was er al een kapel gewijd aan de heilige Laurentius in Grand-Halleux; het patronaatsrecht van deze kapel behoorde toe aan de graven van Salm, die ook de tienden inden. De eerste begraving op het terrein vond plaats in 1675. In 1752 werden doopvonten toegekend aan de kapel van Grand-Halleux, waarna de doop van pasgeborenen voortaan ter plekke kon plaatsvinden. De kapel werd in 1711 herbouwd — de toren bleef gespaard — en de huidige kerk werd tussen 1863 en 1865 opgetrokken. Na de schade van de Tweede Wereldoorlog onderging de kerk een grondige restauratie in 1949-1950. Onder het Ancien Régime bezat de molen van Grand-Halleux, aangedreven door de Glainbeek, de graaf van Salm als eigenaar. Het kerkhof aan de Rue Capitaine Lekeux herbergt de nagedachtenis van generaties bewoners van Grand-Halleux en omgeving. Het is vrij toegankelijk en vormt samen met de dorpskerk een historisch geheel in de typische Ardense architectuurtrant.

Cimetière de Hébronval

Het Cimetière de Hébronval is verbonden met de kleine dorpsgemeenschap van Hébronval, een gehucht dat behoort tot de gemeente Vielsalm in de Belgische Ardennen (provincie Luxemburg). Hébronval heeft een uitzonderlijk rijke voorgechistorische en historische achtergrond. In de nabijgelegen vallei, tussen Bihain en Hébronval, bevinden zich meer dan dertig Romeinse grafkuilen — een opmerkelijk ensemble dat aantoont dat de streek in de Gallo-Romeinse periode dicht bevolkt was. In de middeleeuwen was Hébronval al in de 14e eeuw de zetel van een heerlijkheid. De heerlijkheid werd achtereenvolgens beheerd door de families De la Vaux, D'Huart, De Sluze en Chalon, totdat zij verdween toen het Prinsdom Stavelot-Malmedy in 1795 bij de Franse Republiek werd ingelijfd. Het domein bezit ook een kasteelkapel uit de 18e eeuw die in de 19e eeuw buiten gebruik werd gesteld. De huidige kapel van Hébronval werd pas in 1937-1938 gebouwd, nadat de gemeenschap lange tijd afhankelijk was geweest van de parochie van Ottré. Het kerkhof bij de kapel is de begraafplaats van de lokale gemeenschap. Een herdenkingsmonument nabij het kerkhof eert de helden van de Eerste Wereldoorlog, de burgerlijke gevangenen en de gedeporteerden van de Tweede Wereldoorlog. Vanuit Hébronval zijn ook wandelingen mogelijk door de karakteristieke Ardense vallei richting Verleumont.

Cimetière de Ottré

Het Cimetière de Ottré bevindt zich in het gelijknamige dorp, een gehucht dat van 1823 tot de gemeentefusie van 1977 deel uitmaakte van de zelfstandige gemeente Bihain, en daarna bij Vielsalm werd gevoegd (provincie Luxemburg, Ardennen). Ottré is een dorp met bijzonder erfgoed op meerdere vlakken. De steenhouwers van Ottré stonden eeuwenlang bekend om hun vakmanschap: grafkruisen, grafplaten, wegkruisen en andere stenen monumenten die ze maakten zijn in de hele regio terug te vinden. Het is ook in Ottré dat het mineraal ottrélite voor het eerst werd ontdekt en beschreven — een bijzonder schelpvorming mineraal dat de naam van het dorp wereldwijd in de geologie-literatuur bracht. Het kerkhof zelf heeft mooie leistenen kruisen die zijn verwerkt in de omheiningsmuur — een kenmerk van de lokale steenhouwerstraditie. Ottré is ook de thuisbasis van de legende van de "macralles" (Waalse naam voor heksen) van het Val de Salm. De traditie van de macralles is erkend als immaterieel erfgoed van Wallonië-Brussel. De oorsprong van de legende wordt verbonden met Gustine Maka (1836-1915), een vrouw die door het leven werd meegesleurd en door haar tijdgenoten als een heks werd beschouwd terwijl ze kreupel door de straten van Vielsalm liep. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd de Amerikaanse soldaat Henry I. Tannenbaum op 11 januari 1945 door de Duitsers vermoord in Ottré. Op 22 juni 2002 werd een monument voor hem ingehuldigd in het dorp.

Cimetière de Provedroux

Het Cimetière de Provedroux is de begraafplaats van het gehucht Provedroux, een deelkern van de fusiegemeente Vielsalm in de Belgische provincie Luxemburg. Vóór de gemeentefusie van 1977 behoorde Provedroux tot de gemeente Lierneux en was het gelegen in de provincie Luik — een administratieve curiositeit in de Ardense grensdorpenreeks. De naam Provedroux duikt voor het eerst op in 14e-eeuwse documenten. De etymologie verwijst vermoedelijk naar een "provendier": een plek waar voorraden of proviand voor mensen en dieren werden bewaard of verhandeld — een logistieke functie in een bergachtig doorgangsgebied. Het dorp bezit een opvallend rijke bebouwing voor zijn geringe omvang. Het kasteel van Provedroux diende als woonst van een ondernemer die in dienst was van de Franse zonnekoning Lodewijk XIV — een verrassende band met de 17e-eeuwse Europese elite. De Gesnot-hoeve (nr. 18) is een imposante constructie in onregelmatige arkose, met een typisch Ardenne-plattegrond en een westers puntgevel met vensters omzoomd met leisteen uit Ottré. De dorpskerk en school dateren uit de 19e eeuw. Vanuit Provedroux heeft men een fraai uitzicht (Point de vue de Provedroux) over de Ardense valleien. Het kerkhof telt 96 gefotografeerde grafstenen (bron: Geneanet, GPS: 50.2521, 5.8965) en is vrij toegankelijk.

Cimetière de Regné

Cimetière de Salmchâteau

Cimetière de Vielsalm

Cimetière de Ville du Bois

Stock des Ardennes

Vert-Tombal Monument Funéraire Végétal

Cimetière de Petit Thier

Église st-Servais de Salmchâteau

Sacré-Cœur