Begraafplaatsen in Cerfontaine

CERFONTAINE Cimetière

Cimetière de Cerfontaine

Cimetière de Daussois

Cimetière de Senzeilles

Het Cimetière de Senzeilles is de gemeentelijke begraafplaats van het dorp Senzeilles, gelegen in de fusiegemeente Cerfontaine in de provincie Namen (Wallonië). De begraafplaats is 24 uur per dag toegankelijk en beschikt over een rolstoeltoegankelijke ingang en parking, wat bezoekers van elke leeftijd en mobiliteit de mogelijkheid biedt om hun dierbaren te bezoeken. Senzeilles is een van de zes deelgemeenten die in 1977 fusioneerden tot de huidige gemeente Cerfontaine, samen met Cerfontaine zelf, Silenrieux, Soumoy, Villers-deux-Eglises en Daussois. Het dorp is gelegen in het hart van de streek Entre-Sambre-et-Meuse, op de waterscheidingskam die de bekkens van de Maas en de Samber scheidt. De omgeving wordt gekenmerkt door uitgestrekte bossen van enkele duizenden hectaren, waar verscheidene rivieren ontspringen, waaronder de Eau d'Heure. Senzeilles heeft een rijke geschiedenis die teruggaat tot de prehistorie. Archeologische vondsten bij de Raches wijzen op menselijke bewoning uit het Laat-Tardenoisiaan (Mesolithicum). Op de site van l'Aurcot werd een Belgo-Romeinse begraafplaats ontdekt uit de eerste eeuwen van onze tijdrekening, wat aantoont dat de streek al tweeduizend jaar een plek van rouw en herdenking is. De naam van het dorp verschijnt voor het eerst in archieven uit de tiende eeuw. Het dorp is ook bekend om zijn zeventiende-eeuwse kasteel met overblijfselen van een oudere toren, dat toebehoorde aan de adellijke familie van Senzeilles, wier oorsprong teruggaat tot de huizen van Florennes en Morialmé. Dit kasteel getuigt van de feodale rijkdom die de streek ooit kende. Een ingrijpende gebeurtenis die het landschap van Senzeilles voor altijd veranderde, was de aanleg van de Barrages de l'Eau d'Heure, het grootste kunstmatige waterreservoir van België. Het damcomplex omvat vijf waterbekkens en strekt zich uit over de gemeenten Froidchapelle en Cerfontaine. De aanleg van deze dammen overstroomde de vallei tussen Senzeilles en Cerfontaine. Hierdoor verdwenen diverse historische constructies voor altijd onder water, waaronder een toren, drie kapellen en een tunnel. Dit verlies van erfgoed maakt de bewaring van de dorpsbegraafplaats des te betekenisvoller: zij vormt een tastbare herinnering aan de gemeenschap die deels door het water werd opgeslokt. De begraafplaats van Senzeilles ligt aan de Rue du Cornet en is de rustplaats van generaties dorpsbewoners. De omgeving weerspiegelt het typische karakter van de Entre-Sambre-et-Meuse: een groen, heuvelig landschap met een diepe band tussen mens en natuur. De nabijheid van de Lacs de l'Eau d'Heure, nu een populair recreatiegebied voor watersport en wandelaars, geeft de omgeving een sfeer waarbij verleden en heden samenkomen. De militaire marsen van de Entre-Sambre-et-Meuse zijn een levende traditie in de gehele regio. Ook in Cerfontaine wordt dit folkloristische erfgoed hoog in het vaandel gedragen. Deze marsen, erkend als immaterieel cultureel erfgoed door UNESCO, passeren langs de kerkhoven en monumenten van de dorpen en verbinden de levenden symbolisch met de overledenen. Voor bezoekers die de begraafplaats willen bereiken: de locatie aan de Rue du Cornet in Cerfontaine (postcode 5630) is goed bereikbaar via de N5 en de toeristische routes langs de meren. GPS-coördinaten: 50.1796 N, 4.4674 O. De begraafplaats is het hele jaar door, dag en nacht, toegankelijk voor familiebezoeken, herdenking en onderhoud van graven. De begraafplaats van Senzeilles maakt deel uit van de gemeentelijke begraafplaatsdienst van Cerfontaine. De gemeente Cerfontaine beheert zes dorpskerkhoven die elk de afzonderlijke identiteit van hun deelgemeente bewaren. Op deze begraafplaatsen liggen generaties van boeren, mijnwerkers, ambachtslieden en notabelen die de streek gestalte gaven. De grafstenen weerspiegelen de evolutie van stijl en gebruiken door de eeuwen: van eenvoudige kruisen in lokale steen tot kunstig bewerkte zerken uit de negentiende en twintigste eeuw. De Barrages de l'Eau d'Heure, gelegen op korte afstand van Senzeilles, zijn vandaag een toeristische trekpleister die jaarlijks duizenden bezoekers aantrekt. Het merengebied biedt mogelijkheden voor zwemmen, zeilen, mountainbiken en wandelen langs bewegwijzerde routes door het bosrijke landschap. Wie de begraafplaats van Senzeilles bezoekt, kan dit combineren met een uitstap naar de meren en een bezoek aan het dorpscentrum van Cerfontaine, waar het informatiecentrum van het Syndicat d'Initiative van Cerfontaine meer informatie biedt over de lokale geschiedenis en erfgoed.

Cimetière de Silenrieux

Het Cimetière de Silenrieux is de gemeentelijke begraafplaats van het dorp Silenrieux, een van de zes deelgemeenten van Cerfontaine in de provincie Namen (Wallonië). De begraafplaats is 24 uur per dag toegankelijk en voorzien van een rolstoeltoegankelijke ingang en parking. Silenrieux heeft een uitzonderlijk rijke archeologische en historische achtergrond. Op de hoogten van het dorp werden duizenden neolithische vondsten gedaan: geslepen stenen bijlen, lamellen, kernen en afvalschilfers, die aantonen dat er meer dan vijfduizend jaar geleden al mensen op deze plek leefden. Bovendien werden in de buurt van Battefer vijf grafvelden gevonden uit de Keltische periode (Hallstatt en La Tène), en bij het woud en bij Cheneux kwamen Romeinse begraafplaatsen aan het licht. De regio kent dus een ononderbroken traditie van begrafenisgebruiken die duizenden jaren omspant. In de middeleeuwen was Silenrieux nauw verbonden met de abdij van Lobbes. Het domein was aanvankelijk in handen van de wereldlijke heer van Walcourt, die het kerkelijk domein omstreeks 1168 overdroeg aan het kapittel van Thuin. In 1197 is reeds sprake van een priester Marsilius van Silenrieux, wat wijst op een gevestigde parochiegemeenschap. Een dramatische episode in de dorpshistorie: in 1616 werden negen vrouwen in het dorp verbrand wegens vermeende hekserij, een tragische weerspiegeling van de tijdgeest. Het dorp telt verschillende begraafplaatsen met historische wortels. De Keltische grafvelden markeerden de eerste rituele rustplaatsen in de streek. Later kwamen er christelijke begraafplaatsen bij de plek genaamd 'le Paradis' en rondom de vroegere kerk in het centrum van Silenrieux. De huidige dorpskerk, gewijd aan de Heilige Anna, dateert van 1867 en leed zware schade tijdens de Tweede Wereldoorlog, met name door bombardementen in 1940. Silenrieux is ook beroemd om zijn militaire mars, een volkse processie die tot de meest populaire van de gehele Entre-Sambre-et-Meuse behoort. De mars staat bekend om zijn discipline en de lange rechte weg waarlangs de stoet zich beweegt. Sinds 2012 is de mars van Silenrieux, samen met de andere militaire marsen van de streek, erkend als immaterieel cultureel erfgoed van de mensheid door UNESCO. Dit erfgoed verbindt de levende gemeenschap jaarlijks opnieuw met haar geschiedenis en haar overledenen. De begraafplaats aan de Rue Royale in Cerfontaine (postcode 5630) biedt een stille rustplaats in een streek vol levend verleden. GPS-coördinaten: 50.2243 N, 4.4044 O. De begraafplaats is dag en nacht toegankelijk voor familiebezoeken en onderhoud van graven. De kerk van Silenrieux, gewijd aan de Heilige Anna en gebouwd in 1867, is nauw verbonden met de begraafplaats. Het kerkgebouw vormt een herkenningspunt in het dorpslandschap en biedt houvast voor bezoekers die de begraafplaats willen vinden. De kerk leed zware schade door bombardementen in 1940, maar werd hersteld en fungeert nog steeds als het religieuze centrum van de parochiegemeenschap. De omgeving van Silenrieux kenmerkt zich door het typische heuvelachtige landschap van de Entre-Sambre-et-Meuse, met bossen, weiden en kleine riviertjes die het landschap doorsnijden. Wandelaars en fietsers vinden hier uitstekende routes die langs historische kapellen, kruisbeelden en dorpjes voeren. Het bezoeken van de begraafplaats van Silenrieux kan gecombineerd worden met een wandeling langs de historische route door het dorp, waarbij men de sporen van meer dan vijfduizend jaar menselijke aanwezigheid in dit landschap kan ontdekken. De gemeente Cerfontaine heeft de erfgoedwaarde van haar dorpen vastgelegd in diverse publicaties en informatiefolders. Het Syndicat d'Initiative biedt wandelkaarten aan met informatie over de historische en natuurlijke bezienswaardigheden van de regio, waaronder de begraafplaatsen die als onderdeel van het lokale erfgoed worden beschouwd. De herinneringen aan de heksenvervolgingen van 1616 zijn een donkere bladzijde in de geschiedenis van Silenrieux. Negen vrouwen werden verbrand wegens vermeende hekserij, een lot dat ze deelden met talloze andere slachtoffers in de Zuidelijke Nederlanden tijdens de vroege zeventiende eeuw. Dit lokale drama maakt deel uit van de bredere Europese golf van heksenvervolgingen die de streek teisterde. Historici beschouwen deze episodes als een reflectie van sociale spanningen, religieuze angst en politieke macht in de vroegmoderne periode. De begraafplaats van Silenrieux bewaart ook de nagedachtenis van deze slachtoffers, al wordt hun lot slechts summier in de lokale archieven vermeld.

Cimetière de Soumoy

Het Cimetière de Soumoy is de dorpsbegraafplaats van Soumoy, een van de zes deelgemeenten van Cerfontaine in de provincie Namen (Wallonië). De begraafplaats is dag en nacht toegankelijk en voorzien van een rolstoeltoegankelijke ingang en parking. De omgeving van Soumoy behoort tot de landschappelijk rijke streek Entre-Sambre-et-Meuse, die bekend staat om haar groene heuvels, militaire marsen en rijke folklore. De naam Soumoy is van Germaanse oorsprong en betekent 'moerassig en vochtig land'. Vanaf de tiende eeuw maakte Soumoy deel uit van de dorpen die onder het gezag van de familie van Rumigny-Florennes vielen. In 1113 schonk Arnould de Morialmé driekwart van de dorpen Soumoy en Senzeilles aan de abdij van Saint-Nicaise in Reims, een schenking die de religieuze inbedding van het dorp in de middeleeuwse kerkstructuur vastlegt. Op 9 december 1616 droeg Gabriel de Glimes, baron van Florennes, het land en de heerlijkheid van Soumoy over aan Jacques de Robaulx. Deze laatste liet al snel een kasteel bouwen op de plek van een oudere heerlijke woning. Het kasteel van Soumoy bleef lange tijd het middelpunt van de lokale adel en is verbonden met de belangrijke familie De Robaulx. De begraafplaats van Soumoy is historisch nauw verbonden met de kerk van Sint-Andreas (Saint-André), die het middelpunt van het dorp vormt. Ten oosten van het oude kerkhof rondom de kerk bevindt zich het grafgewelf van de familie De Robaulx. In 1848 stond burgemeester Louis Maximilien de Robaulx twee aren grond af aan de gemeente om het kerkhof uit te breiden, onder de uitdrukkelijke voorwaarde dat aan de oostzijde een plek voor zijn eigen begrafenis gereserveerd bleef. Dit grafgewelf, bekroond met een imposant kruis en voorzien van het familiewapen, is nog steeds zichtbaar en vormt een indrukwekkende getuige van de lokale adelsgeschiedenis. De militaire mars van Soumoy, die jaarlijks plaatsvindt op de zondag na 15 augustus, is een levend folkloristisch evenement dat grote menigten trekt. Net als in de andere dorpen van de Entre-Sambre-et-Meuse verbindt de mars de dorpsgemeenschap met haar verleden, waarbij de processie langs de kerk en het kerkhof trekt en zo de band tussen levenden en overledenen symbolisch bevestigt. De begraafplaats aan de Rue de la Tannerie in Cerfontaine (postcode 5630) is gelegen in een rustige dorpsomgeving. GPS-coördinaten: 50.1866 N, 4.4413 O. De begraafplaats is het hele jaar door toegankelijk voor familiebezoeken, herdenkingen en gravenonderhoud. De kerk van Sint-Andreas (Saint-André) in Soumoy vormt het historische middelpunt van het dorp en is onlosmakelijk verbonden met de begraafplaats. Rondom de kerk liggen de oudste gedeelten van het kerkhof, die teruggaan tot de vroege christelijke bewoning van het dorp. Het grafgewelf van de familie De Robaulx aan de oostzijde is het meest opvallende monument op de begraafplaats en herinnert aan de eeuwen van adellijk bestuur over het dorp. De Entre-Sambre-et-Meuse is ook bekend om haar karakteristieke bouwkunst: boerderijen in kalksteen, dorpskerken met Romaanse of gotische elementen, en kleine kapelletjes die langs de wegen staan als stille getuigen van het volksgeloof. Soumoy heeft dit erfgoed bewaard en de begraafplaats vormt er een onderdeel van. Bezoekers die Soumoy aandoen, kunnen ook de nabijgelegen Barrages de l'Eau d'Heure verkennen, het grootste stuwmeercomplex van België dat op een kwartier rijden ligt. Dit recreatiegebied biedt water- en bosactiviteiten voor families en avonturiers. Het combineren van een bezoek aan de begraafplaats van Soumoy met een uitstap naar het merengebied biedt een mooie combinatie van historische bezinning en hedendaags natuurplezier in de provincie Namen. De traditie van de militaire mars van Soumoy gaat terug tot de negentiende eeuw, toen de dorpsgemeenschappen van de Entre-Sambre-et-Meuse begonnen hun processies te militariseren naar het voorbeeld van de Napoleontische troepen. De deelnemers dragen historische uniformen en marcheren in strakke formaties langs de kerk, de kapellen en het kerkhof van het dorp. De mars is zowel een religieuze als een folkloristische gebeurtenis die de gemeenschap samenbrengt en de band met de overledenen versterkt. De begraafplaats van Soumoy, met het grafgewelf van de familie De Robaulx als centrum, is een van de stations langs de marsroute en ontvangt tijdens de mars extra aandacht van de deelnemers en toeschouwers.

Cimetière de Villers deux Eglises

Het Cimetière de Villers deux Eglises is de gemeentelijke begraafplaats van het dorp Villers-deux-Eglises, een van de zes deelgemeenten van de fusiegemeente Cerfontaine in de provincie Namen (Wallonië). De begraafplaats is 24 uur per dag toegankelijk en voorzien van een rolstoeltoegankelijke ingang en parking. De naam Villers-deux-Eglises (in het Waals: Vile-l'-Djobin) is een van de drieëntwintig Waalse dorpen met deze naam, die verwijst naar een deel van een opgesplitst domein (villa) gekenmerkt door het bestaan van twee kerken. Van de elfde tot de zestiende eeuw bezaten twee verschillende abdijen elk een kerk in dit dorp: de abdij van Onze-Lieve-Vrouw van Floreffe en de abdij van Sint-Jan en Sint-Maurus van Florennes. Op 19 juli 1588 verkochten de Norbertijnen van Floreffe hun rechten aan de Benedictijnen van Florennes, waarna het dorp nog slechts één kerk had. Dit historische gegeven is de reden voor de dubbele naam die het dorp tot op de dag van vandaag draagt. Archeologisch is het dorp eveneens interessant: op de Mont en bij Frégiau werden Belgo-Romeinse grafvelden ontdekt die dateren uit de eerste eeuw na Christus. Dit toont aan dat de plek al tweeduizend jaar een betekenis heeft als begraafplaats en dat de band tussen de bewoners en hun land diep historisch geworteld is. Een bijzonder element op de begraafplaats van Villers-deux-Eglises is de begraafplaatskapel, een klein neoklassiek gebouwtje uit 1867 aan de Rue de Jamiolle. Deze kapel fungeert als een architecturale toegangspoort tot de rustplaats en geeft de begraafplaats een eigenheid typisch voor de negentiende-eeuwse kerkelijke bouwkunst in de streek. De plaatselijke kerk Sint-Pieter (Saint-Pierre) is de meest recent herbouwde kerk van de gehele Cerfontaine-entiteit, daterend van 1892. Villers-deux-Eglises is eveneens bekend om zijn historische mijnen voor ijzererts en een steengroeve voor rode marmer, wat wijst op de industriële activiteit die de streek ooit kende. De militaire mars van het dorp, gewijd aan Sint-Pieter, wordt jaarlijks gehouden op het Sint-Pietersfeest en maakt deel uit van het UNESCO-erkende immaterieel cultureel erfgoed van de militaire marsen van de Entre-Sambre-et-Meuse. De begraafplaats (postcode 5630, Cerfontaine) is gelegen in een rustige landelijke omgeving, omgeven door de groene heuvels van de Entre-Sambre-et-Meuse. GPS-coördinaten: 50.1907 N, 4.4794 O. De begraafplaats is het hele jaar door, dag en nacht, toegankelijk voor bezoekers die hun dierbaren willen herdenken of de rustplaats willen onderhouden. De kapel op de begraafplaats van Villers-deux-Eglises, een neoklassiek bouwwerk uit 1867, is een van de weinige openbaar toegankelijke monumenten die het erfgoed van dit kleine dorp bewaren. Ze staat aan de Rue de Jamiolle en is opgetrokken in lokale steen, wat haar een authentieke uitstraling geeft die past bij het landelijke karakter van de streek. De twee abdijen die historisch verbonden zijn met Villers-deux-Eglises, Floreffe en Florennes, zijn beide nog steeds actief en toegankelijk voor bezoekers. De abdij van Floreffe, gelegen langs de Samber, is een imposant Norbertijnenklooster dat zijn deuren opent voor toeristen en pelgrims. De abdij van Florennes, in handen van de Benedictijnen, is een andere bezienswaardigheid in de regio. Deze abdijen vormen de historische achtergrond van het dorp en geven context aan de namen en tradities die tot op vandaag bewaard zijn gebleven. De rode marmerstenen groeve van Villers-deux-Eglises was in vroegere eeuwen een economisch belangrijke bron voor de regio. Rode marmer uit deze streek is verwerkt in talrijke kerken en paleizen in de Zuidelijke Nederlanden. De mijnen voor ijzererts getuigen eveneens van de industriële activiteit die het landschap van de Entre-Sambre-et-Meuse heeft gevormd. Deze industriële erfenis is nu grotendeels verdwenen uit het zicht, maar blijft aanwezig in de namen van velden, wegen en plaatsen. De neoklassieke begraafplaatskapel uit 1867 is het enige monument op de begraafplaats van Villers-deux-Eglises dat officieel wordt beschreven in de erfgoedregisters van de gemeente Cerfontaine. Ze getuigt van de zorg die de toenmalige gemeenschap besteedde aan het inrichten van een waardige rustplaats voor haar overledenen. Het neoklassieke stijlidioom, met zijn strakke lijnen en klassieke proporties, was in de negentiende eeuw populair voor begrafenisarchitectuur omdat het rust, waardigheid en tijdloosheid uitstraalde. De kapel vormt de architecturale ankerpunt van de begraafplaats en staat centraal in de beleving van bezoekers.

Église Saint-Lambert

De Eglise Saint-Lambert in Cerfontaine is geen begraafplaats maar een rooms-katholieke parochiekerk, gelegen op de Place de l'Eglise in het centrum van Cerfontaine (provincie Namen, Wallonië). De kerk is een beschermd monument en een van de opvallendste bouwwerken van de gemeente. Ze is gewijd aan de heilige Lambert, de eerste bisschop van Luik die in 705 werd vermoord, en is het geestelijke hart van de parochiegemeenschap van Cerfontaine. De huidige kerk werd gebouwd tussen 1880 en 1884 in neogotische stijl, naar ontwerp van architect Jean-Lambert Blandot. Ze verving een vroegere kerk waarvan de funderingen teruggaan tot de achtste eeuw, die oorspronkelijk stond aan de Rue de Senzeilles op de plek van de huidige parking 'Les Loustics'. Om een modernere kerk centraal in het dorp te plaatsen, werd besloten een volledig nieuw gebouw op te richten op het huidige kerkplein. De bouwkosten beliepen destijds een kwart miljoen franken-goud, een aanzienlijke investering die de ambitie van de toenmalige gemeenschap weerspiegelt. De architectuur van de kerk is indrukwekkend: 45 meter hoog, 59 meter lang en 23 meter breed, met drie beuken en een karakteristieke achthoekige klokkentoren. De bouw werd uitgevoerd in lokale kalksteen ('moëllon de calcaire'), een typische rots van de streek die bij droog weer een grijze tint aanneemt en bij vochtig weer een blauwtint krijgt. Langs de flanken van de zijbeuken zijn drie valse kapellen aangebracht, en het kerkgebouw is gedecoreerd met stenen pinakels. De kerk werd gewijd in 1884. De heilige Lambert, aan wie de kerk is gewijd, is een centrale figuur in de Luikse religieuze geschiedenis. Als bisschop van Luik van rond 670 tot zijn gewelddadige dood in 705 legde hij de fundamenten van het christendom in de Maasvallei. Zijn verering verspreidde zich snel door de gehele Zuidelijke Nederlanden en Namen. De parochie van Cerfontaine houdt zijn nagedachtenis in ere door talrijke religieuze vieringen en tradities. De kerk is gelegen in de buurt van de begraafplaatsen van Cerfontaine en van de historische dorpskernen van de deelgemeenten. Ze biedt rolstoeltoegankelijkheid en een nabijgelegen parking. GPS-coördinaten: 50.1702 N, 4.4123 O. Telefoonnummer: +32 470 02 76 39. Voor informatie over diensten en openingstijden kan men terecht op de website van het Syndicat d'Initiative de Cerfontaine of bij de parochie. Merk op: dit is geen begraafplaats maar een kerkgebouw dat als zodanig geregistreerd staat en bezocht wordt als religieus en architecturaal erfgoed. De parochie van Cerfontaine, waarvan de Eglise Saint-Lambert het centrum is, omvat ook de deelgemeenten Senzeilles, Silenrieux, Soumoy, Villers-deux-Eglises en Daussois. De priester en zijn medewerkers bedienen de geloofsgemeenschap van alle zes deelgemeenten vanuit de centrale kerk in Cerfontaine. Religieuze plechtigheden, begrafenissen en herdenkingen worden zowel in de hoofdkerk als in de kapellen van de deelgemeenten georganiseerd. De Eglise Saint-Lambert is ook een herkenningspunt voor wie de historische begraafplaatsen van Cerfontaine wil bezoeken. De begraafplaatsen van de deelgemeenten liggen allen op korte afstand van hun respectievelijke dorpskerken, en de kerk in Cerfontaine zelf staat in de nabijheid van het kerkplein dat als startpunt dient voor wandelingen door het historische dorpscentrum. Cerfontaine is gelegen aan de N5, de nationale verbindingsweg tussen Namen en Charleroi, op een afstand van circa 30 kilometer van Charleroi en 60 kilometer van Namen. De gemeente is goed bereikbaar met de auto en beschikt over voldoende parkeerplaatsen voor bezoekers. Het Syndicat d'Initiative van Cerfontaine biedt uitgebreide informatie over wandel- en fietsroutes, historische bezienswaardigheden en de Barrages de l'Eau d'Heure, het merengebied dat jaarlijks duizenden toeristen naar de gemeente trekt. Het Syndicat d'Initiative van Cerfontaine beheert een ruim aanbod aan toeristische informatie over de kerk en het dorp. Bezoekers kunnen er wandelkaarten vinden, informatie over de lokale geschiedenis en een lijst van alle erfgoedlocaties in de gemeente. De kerk Saint-Lambert staat vermeld op de officiële erfgoedlijst van het Syndicat en wordt beschreven als het meest imposante monument van de gemeente. Haar neogotische architectuur, de kalksteen gevel en de achthoekige toren maken haar tot een landmark dat van verre zichtbaar is. Voor groepen is het mogelijk een begeleide rondleiding te boeken via het Syndicat. Individuele bezoekers kunnen de kerk bekijken van buiten op elk moment en van binnen tijdens openingstijden of religieuze diensten.