Begraafplaatsen in Waasmunster

Waasmunster is een zelfstandige gemeente in de Belgische provincie Oost-Vlaanderen, gelegen in het Waasland, aan de oevers van de Durme. De gemeente telt circa 11.000 inwoners en onderscheidt zich van de naburige stad Lokeren door haar uitgesproken landelijke en groene karakter. Waasmunster is een van de weinige gemeenten in het Waasland die de landelijke rust bewaard hebben, dankzij haar ligging in een groene bufferzone tussen de Wase steden en de uitgestrekte Durmepolders.

De vroegste christelijke aanwezigheid in het Waasland dateert, volgens de overlevering, uit de tijd van Karel de Grote, omstreeks het jaar 800. Waasmunster werd bij de Franse bezetting van de Lage Landen ingedeeld bij het arrondissement Dendermonde. In de negentiende en twintigste eeuw ontweek de industriële revolutie Waasmunster grotendeels, waardoor het dorp zijn agrarische en landelijke karakter kon bewaren. De gemeente kende geen grote industriële vestigingen en bleef een dorpsgemeenschap van boeren, ambachtslieden en kleine handelaars.

De gemeentelijke begraafplaats: sinds 1865

De gemeentelijke begraafplaats van Waasmunster is een erfgoedrijke begraafplaats die op 4 oktober 1865 werd ingehuldigd. Ze is gelegen aan de Pontravelaan, op circa 300 meter ten zuiden van de Onze-Lieve-Vrouwkerk, nabij de Durme. De begraafplaats werd in 1895 voor het eerst uitgebreid aan de noordzijde met een gelijkaardig perceel, en in 1897 omzoomd met een taxushaag en voorzien van een lijkenhuisje in de noordwesthoek. Het kerkhofkruis met funerair monument werd omstreeks 1905 opgericht, en in 1935 volgde een verdere uitbreiding.

De begraafplaats van Waasmunster is beschermd als onroerend erfgoed en is van bijzondere historische waarde. Op het terrein bevinden zich de graven van één Canadese en drie Britse militairen die op 14 oktober 1941 om het leven kwamen — een stille herinnering aan de Tweede Wereldoorlog en de rol van het Waasland in de geallieerde bevrijdingsoperaties. De zorg voor deze graven is deel van de internationale verantwoordelijkheid die de gemeente draagt tegenover het oorlogserfgoed.

Waasmunster en de Durme

De Durme, die door de gemeente stroomt, is de levensader van Waasmunster. Dit bijriviertje van de Schelde heeft een rijke ecologische en historische betekenis: de Durmepolders zijn een beschermd natuurgebied dat tot de soortenrijkste riviervalleien van Oost-Vlaanderen behoort. Langs de Durme liggen uitgestrekte rietmoerassen, natte graslanden en elzenbroekbossen die een thuis bieden aan talrijke vogel- en plantensoorten. Wandelaars en fietsers vinden in het Durmedal een groen paradijs dat dicht bij de steden ligt maar toch de rust van een ongerepte natuur ademt.

De historische kern van Waasmunster, met haar parochiekerk Onze-Lieve-Vrouw en Sint-Petrus en Paulus, getuigt van de oude kerkelijke traditie van het Waasland. De gemeente heeft haar eigenheid bewaard als zelfstandige gemeente, trots op haar landelijke karakter en haar rijke funeraire erfgoed aan de oevers van de Durme in Oost-Vlaanderen.