Begraafplaatsen in Schaarbeek

Schaarbeek (Frans: Schaerbeek) is een van de grootste en meest levendige gemeenten van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest, met ruim 135.000 inwoners. De gemeente grenst aan de stad Brussel en aan Evere, Sint-Lambrechts-Woluwe en Sint-Joost-ten-Node. Schaarbeek heeft een uitgesproken kosmopolitisch karakter: meer dan honderd nationaliteiten zijn er vertegenwoordigd.

Art nouveau en architecturaal erfgoed

Schaarbeek werd grotendeels ontwikkeld tijdens de bloeiperiode van de art nouveau (circa 1890-1914), waardoor de gemeente een uitzonderlijk rijke architecturale nalatenschap heeft. Straten als de Josaphatstraat, de Louis Bertrandlaan en de omgeving van het Josaphatpark zijn bezaaid met prachtige burgerhuizen in de organische motieven van de art nouveau. Schaarbeek was in die periode de thuisbasis van een bijzonder grote concentratie architecten die de stijl mee hebben vormgegeven.

Het Josaphatpark

Het Josaphatpark is een van de mooiste parken van Brussel. Het heuvelachtige park van 20 hectare werd ontworpen tussen 1901 en 1904 door de landschapsarchitect Edmond Galoppin, in de Engelse landschapsstijl met glooiende gazons, vijvers en kronkelende paden. Het is het groene hart van de gemeente en een geliefde bestemming voor wandelaars, joggers en gezinnen.

De begraafplaats van Schaarbeek

De gemeentelijke begraafplaats van Schaarbeek bevindt zich niet volledig op het grondgebied van Schaarbeek zelf: een deel ligt in de buurgemeente Evere en een ander deel in het Vlaamse Sint-Stevens-Woluwe (Zaventem). Dit is een historisch gevolg van de groei van de gemeente in de negentiende eeuw.

Op de begraafplaats van Schaarbeek ligt onder andere René Magritte begraven, de wereldberoemde surrealistische schilder die zijn productieve jaren in het nabijgelegen Jette doorbracht. Hij deelt zijn laatste rustplaats met zijn vrouw Georgette Berger; een sobere granieten plaat markeert hun graf. Voor wie de begraafplaatsen van Schaarbeek bezoekt, biedt de gemeente een unieke combinatie van funerair erfgoed en art nouveau in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest.

• Gemeente: Schaarbeek
• Provincie: Brussels Hoofdstedelijk Gewest
• Bijzonderheid: graf van René Magritte, Josaphatpark (1901-1904)
• Karakter: multicultureel, art nouveau, kosmopolitisch, stedelijk

Schaarbeek herbergt ook de voormalige zendmast van Schaarbeek, een industrieel landmark dat het silhouet van de gemeente voor decennia heeft bepaald. De gemeente investeert voortdurend in de renovatie en restauratie van haar art nouveau patrimonium, en organiseert jaarlijks rondleidingen en evenementen om het erfgoed toegankelijk te maken voor een breed publiek. De combinatie van historisch erfgoed, kosmopolitische sfeer en stedelijke dynamiek maakt Schaarbeek tot een van de meest fascinerende en veelzijdige gemeenten van het volledige Brussels Hoofdstedelijk Gewest.

Schaarbeek telt ook de Josaphatsite, een voormalig spoorwegterrein dat al jaren in het centrum staat van een debat over stedelijke herontwikkeling en groenruimte. Buurtbewoners en milieuactivisten strijden voor het behoud van de rijke fauna en flora die zich op dit braakliggende terrein heeft ontwikkeld, terwijl de gemeente nadenkt over de beste bestemming voor dit unieke stuk stedelijk groen. Dit debat illustreert de voortdurende spanning in Schaarbeek tussen stedelijke groei en de nood aan groene ademruimte in een van de dichtstbevolkte gemeenten van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest.