Begraafplaatsen in Sas van Gent

Sas van Gent is een historisch stadje aan de Belgische grens, onderdeel van de gemeente Terneuzen in de provincie Zeeland. Het stadje dankt zijn naam en zijn bestaansrecht aan de sluis — het sas — die Gent ooit een verbinding met de zee moest geven. Geen ander dorp in Zeeuws-Vlaanderen is zo nauw verbonden met een kanaal als Sas van Gent: het kanaal was de reden van zijn bestaan, de motor van zijn groei en de bron van zijn identiteit.

De eerste steen: 1551

De geschiedenis van Sas van Gent begint met de Gentse zoektocht naar een verbinding met de zee. In 1551 werd de eerste steen van de sluis — de sas — gelegd. Bij de bouw van de sluis en het graven van de Sassevaart, een voorloper van het latere kanaal, ontstond een kleine nederzetting van handwerklieden, schippers en sluiswachters die uitgroeide tot het latere Sas van Gent. De ligging direct aan de Belgisch-Nederlandse grens gaf het plaatsje altijd al een bijzonder karakter: het was een doorvoerplaats, een grensdorp en een schakel in de internationale handel tussen het Gentse achterland en de Noordzee.

Het Kanaal Gent-Terneuzen

In 1823 gaf koning Willem I opdracht de Sassevaart te verlengen tot aan Terneuzen. Vier jaar later, in 1827, werd het Kanaal Gent-Terneuzen officieel geopend door gouverneur Pieter van Doorn. Sas van Gent lag nu aan een van de drukste binnenvaartwegen van de Lage Landen. Het kanaal trok industrie en handel aan, en Sas van Gent profiteerde mee van de bloei. De sluizen in Sas van Gent waren eeuwenlang een cruciale schakel in de scheepvaartroute: schepen werden hier geschut van het ene peil naar het andere, en de sluiswachters en havenarbeiders van het dorp waren onmisbaar voor de vlotte doorstroom van het verkeer.

Grensstadje met een eigen karakter

Als grensdorp heeft Sas van Gent altijd iets Belgisch in zijn genen gehad. De nabijheid van de Belgische gemeente Zelzate — die direct over de grens ligt — heeft een levendige grenshandel en culturele uitwisseling bevorderd. De Vlaamse invloed is voelbaar in de architectuur, de dialecten en de sociale gewoonten van het stadje. In 1963 werden nieuwe sluizen in Terneuzen gegraven en werd de oude sluis bij Sas van Gent gedempt, waardoor de directe sluisfunctie verdween. In haar plaats kwam een grote rotonde — het Keizer Karelplein. De brug bij Sas van Gent, Europas langste draaibrug, bleef echter een iconisch symbool van de verbinding tussen Nederland en Belgie.

Begraafplaatsen en gemeenschap

De begraafplaatsen van Sas van Gent zijn de stille archieven van een grensgemeenschap: van de sluis- en kanaalarbeiders die de levensader van het stadje onderhielden tot de generaties grenshandelaren, vissers en polderboeren die er hun bestaan opbouwden. In het bredere verband van de gemeente Terneuzen is Sas van Gent een dorp met een uniek verhaal: een sas dat een stad baarde, een grens die een brug werd en een gemeenschap die eeuwenlang het beste van twee landen combineerde, midden in het groene hart van Zeeland.

• Gemeente: Terneuzen
• Provincie: Zeeland
• Eerste sas aangelegd: 1551
• Kanaal Gent-Terneuzen geopend: 1827
• Bijzonderheid: grensdorp naast Belgisch Zelzate, langste draaibrug van Europa