Begraafplaatsen in Rebecq

Rebecq is een schilderachtige gemeente in de Belgische provincie Waals-Brabant, gelegen in het Zennevallei in het westelijke deel van de provincie, op de grens met Henegouwen. De gemeente telt circa 11.000 inwoners en omvat de deelgemeenten Rebecq-Rognon, Bierghes, Quenast en Bruyères. Rebecq verrast de bezoeker met een combinatie van schilderachtige natuur, indrukwekkend industrieel erfgoed en een van de interessantste geologische sites van België: de porfiergroeve van Quenast, de grootste open dagbouwgroeve van Europa.

De Senne (Zenne) doorkruist het grondgebied van Rebecq en heeft door de eeuwen heen het landschap geboetseerd. De rivier stroomt langs watervallen en molens, door een weelderige vallei die de Vogelvallei wordt genoemd — een geliefde bestemming voor wandelaars en natuurliefhebbers. Langs de oevers van de Senne staan de Molens van Arenberg, waarvan de eerste vermelding teruggaat tot het einde van de veertiende eeuw. Vandaag herbergen deze historische watermolens een fascinerende collectie: een volledig werkend molenrad van 7,5 meter diameter, het Porfiermuseum en tijdelijke tentoonstellingen over de geschiedenis van de steenhouwerij en het harde leven van de arbeiders die hier generaties lang werkten.

De porfiergroeve van Quenast is een fenomeen op zich. Met een oppervlakte van 140 hectare en een diepte van meer dan 125 meter op sommige plaatsen is het de grootste openluchtgroeve van Europa. Hier wordt al sinds de zeventiende eeuw porfier gewonnen — een uitzonderlijk hard vulkanisch gesteente dat 435 miljoen jaar geleden ontstond uit afgekoeld magma. De porfier van Quenast werd wereldberoemd omdat hij eeuwenlang gebruikt werd voor de aanleg van kasseiwegen: de Belgische kasseien, ook wel 'Belgian blocks' of 'pavé' genoemd, zijn mede dankzij de porfier van Quenast over de hele wereld terechtgekomen. Vandaag wordt het gesteente voornamelijk gebruikt voor wegfundering en spoorwegballast. Bij speciale opendagen is de groeve toegankelijk voor het publiek, en het zicht op de gigantische krater midden in het Brabantse landschap is werkelijk onwerkelijk.

Quenast zelf, het kleine dorp bij de groeve, staat volledig in het teken van de steenwinning. De arbeidersnederzettingen die in de negentiende en vroege twintigste eeuw werden gebouwd voor de mijnwerkers en steenhouwers geven het dorp een karakteristiek industrieel karakter dat contrasteer met het boerenland rondom. De 'cayoteux' — zoals de groeve-arbeiders in het lokale dialect heetten — werkten in barre omstandigheden en gaven Quenast een eigen, trotse arbeiderscultuur.

Rebecq is ook een gemeente met een rijke religieuze geschiedenis. De romaanse Sint-Pieterskerk van Rebecq-Rognon dateert in haar oudste delen uit de twaalfde eeuw en staat symbool voor de lange vestigingsgeschiedenis in de Zennevallei. Wie door Rebecq rijdt of fietst, merkt hoe de gemeente haar industriële verleden en haar groene natuur naast elkaar laat bestaan, in een provincie die volop inzet op duurzame ontwikkeling. Begraafplaatsen in Waals-Brabant en zeker in Rebecq weerspiegelen die dubbele identiteit: stille getuigen van generaties steenhouwers, boeren en universiteitsmensen die allen hun leven bouwden in dit uitzonderlijke stuk van België.