Begraafplaatsen in Kontich

Kontich is een gemeente in de Belgische provincie Antwerpen, gelegen ten zuiden van de stad Antwerpen in het arrondissement Antwerpen. De gemeente telt circa 21.000 inwoners en bestaat uit twee deelgemeenten: Kontich zelf en Waarloos, dat bij de gemeentelijke fusie van 1977 werd samengevoegd met Kontich. Met zijn combinatie van oude dorpskern, residentiële wijken en groene omgeving is Kontich vandaag een aantrekkelijke woongemeente die de rust van het Kempense platteland verbindt met de bereikbaarheid van de Antwerpse metropool.

Van Condacum tot Kontich: een oude naam met Keltische wortels

De naam Kontich is een van de oudste plaatsnamen in de Antwerpse regio. Hij gaat terug op het Latijnse condacum, een term uit het Keltisch-Gallo-Romaans die 'samenvloeiing van twee beken' betekent. De oudste naam van de nederzetting was Condacum — de plek aan de samenvloeiing — en die naam verwijst direct naar de geografische ligging in een gebied waar meerdere kleine waterlopen bijeenkwamen. De naam doorliep door de eeuwen heen een reeks klankveranderingen die via Conthac, Condac en Condich uiteindelijk leidden tot het huidige Kontich.

Die naam weerspiegelt de diepe historische wortels van de gemeente. Archeologisch onderzoek toont aan dat de regio al in de Prehistorie bewoond was, maar het zijn de Gallo-Romeinse sporen die de rijkste nalatenschap vormen. Op de site Kontich-Kazerne, op de heuvelrug langs de huidige Antwerpsesteenweg, is een uitgebreide Gallo-Romeinse nederzetting opgegraven: een vierkant heiligdom (fanum) van ongeveer acht meter per zijde, afvalkuilen, greppels en meerdere boerenhoeven. Rond 70 na Christus namen de inheemse bewoners steeds meer Romeinse gewoonten over en groeide de nederzetting uit tot een volwaardig Gallo-Romaans vicus. Bovendien liep er een Gallo-Romeinse weg door het gebied van Waarloos, vermoedelijk de oude verbindingsweg van Rumst naar de Steenakker in Kontich-Kazerne.

Middeleeuwen en moderne tijd

In de middeleeuwen was Kontich een kerkelijk en heerlijk centrum in het land van Rijen, een historisch gebied ten zuiden van Antwerpen. De Sint-Martinuskerk, waarvan de toren eeuwen geleden het silhouet van het dorp bepaalde, is een tastbaar symbool van die middeleeuwse aanwezigheid. Na de troebelen van de zestiende en zeventiende eeuw — de Tachtigjarige Oorlog en de bezetting van Antwerpen — groeide Kontich geleidelijk uit tot een agrarisch dorp met ambachtsnijverheid en handel langs de verbindingswegen naar de stad.

In de twintigste eeuw transformeerde Kontich tot een forenzengemeente. De aanleg van snelwegen en spoorlijnen maakte de gemeente uitstekend bereikbaar, en de bevolking groeide gestaag. Op 1 januari 1977 fusioneerde Waarloos met Kontich, en de huidige gemeentegrenzen werden definitief vastgelegd. Waarloos is een rustige deelgemeente met zijn eigen karakter, eigen begraafplaats en eigen gemeenschapsleven.

Begraafplaatsen in Kontich

De gemeente Kontich beschikt over twee begraafplaatsen. De gemeentelijke begraafplaats in Kontich centrum, gelegen aan de Duffelsesteenweg, biedt een volledig scala aan mogelijkheden: reguliere graven, strooiweide, columbarium, urnenveld, natuurbegraafplaats en een kindergraf. De begraafplaats van Waarloos, aan de Ferdinand Maesstraat, is meer traditioneel van aard; hier zijn enkel begravingen op bestaande concessies nog mogelijk.

• Gemeentelijke begraafplaats Kontich — Duffelsesteenweg
• Begraafplaats Waarloos — Ferdinand Maesstraat

Interessant detail: al in de ijzertijd en de bronstijd bevonden zich op het grondgebied van Kontich urnenbegraafplaatsen op de Volderij, vlakbij het voetbalveld — een stille herinnering aan de alleroudste begraafcultuur van deze gemeenschap, diep geworteld in het Antwerpse land ten zuiden van de Schelde.