Begraafplaatsen in Hoogmade

Hoogmade is een klein maar historisch dorp in de gemeente Kaag en Braassem, provincie Zuid-Holland. Het dorp ligt aan het riviertje de Does, ingeklemd tussen Woubrugge en Leimuiden in het stille polderlandschap van het Groene Hart. Ondanks zijn bescheiden omvang draagt Hoogmade een rijke geschiedenis met zich mee die teruggaat tot de vroege Middeleeuwen, en de begraafplaats aan de Kerkstraat vormt daar een tastbare herinnering aan.

Naam en vroegste vermelding

Hoogmade wordt voor het eerst vermeld in 1252. De naam verwijst naar een 'hoog gelegen made' — een made is een stuk hooiland of weiland, en de toevoeging 'hoog' suggereert dat de nederzetting op een iets verhoogde ligging langs de Does was gesitueerd. Die hogere ligging was in het waterrijke veengebied van grote strategische betekenis: het verschil van enkele decimeters kon het onderscheid maken tussen droogblijven bij hoog water of overspoeld worden.

Historische band met Woubrugge

In 1855 werd Hoogmade bestuurlijk samengevoegd met de gemeente Woubrugge — een besluit dat het autonome bestaan van Hoogmade als zelfstandige gemeente beëindigde. Daarvoor was Hoogmade eeuwenlang een eigen parochiegemeenschap met een eigen kerk, eigen bestuur en eigen begrafenisrecht. Die vroegere zelfstandigheid is nog zichtbaar in het historische dorpscentrum rondom de kerk, dat een eigen karakter heeft bewaard ondanks de bestuurlijke aansluiting bij de grotere buurgemeente.

Historische route: Woubrugge en Hoogmade

De Stichting Kaag en Braassem Promotie heeft een historische wandelroute ontwikkeld langs de historische plekken en objecten in Woubrugge en Hoogmade. Die route verbindt de twee kernen en maakt duidelijk hoe nauw de geschiedenis van Hoogmade verweven is met die van Woubrugge. Beide dorpen deelden waterwegen, handel, religieuze gemeenschappen en — uiteindelijk — ook hun bestuurlijk lot.

De Does en het polderlandschap

De Does is een klein rivierje dat ontspringt in het veengebied ten zuiden van Leiden en uitmondt in de Braassemse plassen. Voor Hoogmade was de Does altijd een levensader: het water leverde vis, dreef molens aan, diende als transportroute en bepaalde de grenzen van het bebouwbare land. Het landschap langs de Does is vandaag de dag een rustig fiets- en wandelgebied, met vergezichten over weilanden en het wijde Hollandse luchten.

Begraafplaats Hoogmade

De begraafplaats van Hoogmade ligt aan de Kerkstraat, nabij de oude dorpskerk. Het is een algemene begraafplaats die de eeuwen van zelfstandig dorpsbestaan van Hoogmade weerspiegelt. De zerken en grafmonumenten vertellen het verhaal van families die generatie op generatie dit kleine polderdorp bewoonden, langs de Do en achter de dijken van het Groene Hart van Zuid-Holland.

• Gemeente: Kaag en Braassem
• Provincie: Zuid-Holland
• Karakter: klein historisch polderdorp aan de Does
• Bijzonderheid: eerste vermelding 1252, in 1855 samengevoegd met Woubrugge
• Begraafplaats: Kerkstraat, Hoogmade (algemene begraafplaats)