Begraafplaatsen in De Krim

De Krim is een veenkoloniaal streekdorp in de gemeente Hardenberg, gelegen in het noorden van de provincie Overijssel, op de grens van Drenthe. Het dorp ontstond in de tweede helft van de negentiende eeuw, toen grootschalige turfwinning het veenlandschap opende voor vestiging. De naam De Krim verwijst mogelijk naar de Krimoorlog, die in dezelfde tijd speelde en grote indruk maakte op de Europese bevolking, maar een andere verklaring is geografisch van aard: de bocht — de krimp — die de Lutterhoofdwijk maakt bij het dorp. De vroegste schriftelijke vermelding dateert van 1857, en luidt nog als 'De Krimp'.

De ontwikkeling van het dorp is onlosmakelijk verbonden met het graven van de Lutterhoofdwijk, een kanaal dat in 1855 tot aan De Krim werd aangelegd en in 1866 werd doorgetrokken naar Coevorden. Dit kanaal maakte het transport van turf per schip mogelijk en vormde zo de economische ruggengraat van de nieuwe nederzetting. In 1862 werd de concessie voor turfwinning verleend, waarna de ontginning van de omliggende venen op gang kwam. Eind negentiende eeuw vestigden zich veel boeren uit de provincie Groningen in De Krim. Zij bewerkten de ontgonnen gronden, verbouwden aardappelen en staken turf die per schip werd afgevoerd naar de steden.

De bloei van de turfwinning leidde tot de vestiging van een aardappelmeelfabriek met bijbehorende vloeivelden, een industrieel complex dat de werkgelegenheid in het dorp aanzienlijk vergrootte. Toen de fabriek in 1911 failliet ging, namen lokale boeren haar op coöperatieve basis over onder de naam Onder Ons. Later kwam de fabriek in handen van de aardappelzetmeelcoöperatie AVEBE, een naam die nog altijd bekendstaat in de Nederlandse agro-industrie. De vloeivelden die bij de fabriek hoorden, zijn in de loop der decennia uitgegroeid tot een bijzonder natuurgebied, beheerd door Landschap Overijssel, en vormen een geliefde bestemming voor wandelaars en natuurliefhebbers.

In 1897 werd De Krim aangesloten op een tramlijn die het dorp verbond met de omliggende regio. Deze tramlijn, die vijftig jaar later werd opgeheven, symboliseert de kortstondige maar intense periode van industriële bedrijvigheid die het dorp zijn huidige karakter gaf. Vandaag de dag is De Krim een rustig dorpje met lintbebouwing langs de kanalen, gelegen tussen Slagharen en Coevorden. De omgeving is sterk gevormd door de veenontginning: rechte wegen, lange kavels en kenmerkende kanaaltjes bepalen het landschapsbeeld. Bezoekers die de natuur opzoeken, vinden hier de vloeivelden als groen erfgoed van de industriële verleden. De historische verbondenheid met turfwinning, coöperatief ondernemerschap en de Groningse kolonisten maakt De Krim tot een authentiek voorbeeld van de Overijsselse veenkoloniale cultuur. Voor wie de begraafplaatsen van Hardenberg verkent, biedt De Krim een stille, groene omgeving die herinnert aan de pioniers die dit deel van Overijssel ontgonnen.