Begraafplaatsen in Anna Jacobapolder

Anna Jacobapolder is een polderbuurtschap in de gemeente Tholen, gelegen in de provincie Zeeland. Het is een opmerkelijk plekje: een jonge nederzetting — pas in de negentiende eeuw ontstaan — midden in een oud polderland met een ingewikkelde bestuurlijke geschiedenis. De polder zelf werd in 1847 ingepolderd op initiatief van Willem Frederik del Campo, die de polder noemde naar zijn vrouw Anna Jacoba van Sonsbeek. Zo droeg een 869 hectare groot stuk nieuw land de naam van een vrouw die er nooit zelf zou wonen, maar wier naam sindsdien onlosmakelijk is verbonden met dit stukje Zeeland.

De nederzetting die in de polder ontstond, werd aanvankelijk 'Aan de Noordweg' genoemd — een functionele naam die de ligging langs de belangrijkste weg door de polder weerspiegelt. Al snel raakte de poldernaam echter ook de naam van het dorp. Anna Jacobapolder groeide uit tot een kleine, hechte gemeenschap van polderboeren en arbeiders die het zware werk van de veeteelt en akkerbouw op de nieuwe grond deden. Het gebied behoorde aanvankelijk tot de gemeente Bruinisse op het nabijgelegen eiland Schouwen-Duiveland, maar werd in 1858 overgedragen aan de gemeente Sint Philipsland.

Ligging en verbindingen

Anna Jacobapolder ligt op het schiereiland Sint Philipsland, in het zuidelijke deel van het gemeentelijke grondgebied van Tholen. Het gebied is van het noordelijker gelegen dorp Sint Philipsland gescheiden door de Noorddijk. In de tweede helft van de twintigste eeuw was Anna Jacobapolder het vertrekpunt van de veerpont naar Zijpe op Schouwen-Duiveland — een verbinding die het dorp enige bekendheid gaf. Die verbinding werd overbodig toen in 1987 de Philipsdam werd aangelegd als onderdeel van de Deltawerken, waarna de laatste pont op 6 juli 1988 haar dienst beëindigde.

Tweede Wereldoorlog

Tijdens de Tweede Wereldoorlog kreeg Anna Jacobapolder een donkere bladzijde in haar geschiedenis. De nederzetting De Sluis werd in 1943 afgebroken om ruimte te maken voor mijnenvelden, bunkers en een antitankgracht. De oorlog liet zijn sporen achter in het landschap en de herinnering van de gemeenschap. Een oorlogsmonument herdenkt de slachtoffers van die periode.

• Polder ingepolderd in 1847 door Willem Frederik del Campo
• Vernoemd naar Anna Jacoba van Sonsbeek
• Nederzetting aanvankelijk 'Aan de Noordweg' geheten
• Veerpont naar Zijpe beëindigd na opening Philipsdam (1987)
• Begraafplaats aan de Langeweg, in het noordwesten van Sint Philipsland

Anna Jacobapolder is een dorp van jonge grond met een rijke geschiedenis: van polderaanleg tot veerpont, van oorlogsschade tot Deltawerken. De begraafplaats van Anna Jacobapolder — gelegen aan de Langeweg — is de stille bewaarder van het verhaal van de mensen die dit nieuwe land bewoonden en bewerkten, in de gemeente Tholen en de provincie Zeeland.