London Rifle Brigade Cemetery (14-18)

Over London Rifle Brigade Cemetery (14-18)

De London Rifle Brigade Cemetery is een van de indrukwekkendste Commonwealth-begraafplaatsen in de gemeente Komen-Waasten (Comines-Warneton), gelegen aan de Rue d'Armentières, 800 meter voorbij het dorp Ploegsteert richting Armentieres. De begraafplaats ligt aan de rechterkant van de N365, de weg die Ieper via Wijtschate, Mesen en Ploegsteert met Noord-Frankrijk verbindt. De begraafplaats werd in december 1914 aangelegd door eenheden van de Britse 4e Divisie en was gedurende het grootste deel van de Eerste Wereldoorlog in gebruik bij gevechtseenheden en veldhospitalen. Begrafenissen vonden er plaats tot in maart 1918; daarna maakten ook de Duitsers er in april en mei 1918 gebruik van nadat Ploegsteert tijdelijk in hun handen viel (van 10 april tot 29 september 1918). Na de bevrijding in september 1918 werden de Commonwealth-begravingen hervat. De naam van de begraafplaats verwijst naar de 22 graven van manschappen van de London Rifle Brigade — die destijds deel uitmaakte van de 4e Divisie — in vak III (Plot III), aangelegd in januari, februari en maart 1915. De London Rifle Brigade was een van de oudste en meest prestigieuze vrijwilligersregimenten van het Britse leger, opgericht in 1859 als onderdeel van de Volunteer Force. Tijdens de Eerste Wereldoorlog onderscheidde het regiment zich in het Ploegsteert-salient en verloor in de loop van de gehele oorlog 91 officieren en 1.831 manschappen. In juni 1927 onthulde luitenant-generaal Sir H.F.M. Wilson een gedenktafel ter herinnering aan de inwijding van de begraafplaats door de bisschop van Londen op Paasdag 1915, en aan het offer van het regiment. De gedenktafel herdenkt de toewijding van de begraafplaats en het offer van mannen die bij aanvang van de oorlog vrijwillig in dienst traden, gedreven door plichtgevoel en vaderlandsliefde. De begraafplaats telt vandaag 335 Commonwealth-graven en 18 Duitse graven uit de Eerste Wereldoorlog. Ze werd ontworpen door de gerenommeerde architect Charles Holden, die ook verantwoordelijk was voor het ontwerp van meerdere andere CWGC-begraafplaatsen in het Ieperse salient. Holden is later ook bekend geworden als ontwerper van talrijke stations van de Londense metro. Zijn CWGC-begraafplaatsen kenmerken zich door een serene, classicistische stijl met zorgvuldig geproportioneerde toegangen, stenen grensmuren en het kenmerkende Kruis van Opoffering. Het gebied rondom Ploegsteert — door de Britse Tommy's liefkozend "Plugstreet" genoemd — kende een bijzonder stabiel frontverloop gedurende een groot deel van de oorlog. De gemeente bleef grotendeels in geallieerde handen, waardoor de begraafplaatsen hier een continu gebruik kenden van 1914 tot 1918. Dit in tegenstelling tot de chaotische situatie bij Passendale of langs de Ieperboog, waar frontverschuivingen de aanleg van georganiseerde begraafplaatsen bemoeilijkten. De relatieve stabiliteit van het Ploegsteert-front maakte het ook tot een sector waar nieuwe eenheden werden ingeweid in de loopgravenoorlog, ver genoeg van de meest actieve strijdtonelen. De omgeving van Ploegsteert herbergt een opmerkelijke concentratie van CWGC-begraafplaatsen, elk met hun eigen verhaal van moed, lijden en nagedachtenis: London Rifle Brigade Cemetery, Tancrez Farm Cemetery, Prowse Point Military Cemetery, Ploegsteert Wood Military Cemetery, en anderen. Samen vormen ze een levend monument voor de vier jaar durende aanwezigheid van de Britse en Commonwealth-strijdkrachten in deze Waalse grensstreek. De London Rifle Brigade Cemetery vertegenwoordigt specifiek de opoffering van een van de meest befaamde vrijwilligersregimenten van het Britse leger — mannen die zich vrijwillig hadden aangemeld, die ver van huis vochten, en die hier hun laatste rustplaats vonden op Belgische bodem. De London Rifle Brigade zelf had een rijke vooroorlogse geschiedenis als vrijwilligersregiment. Opgericht in 1859, rekruteerde ze haar manschappen voornamelijk uit de Londense middenklasse: bankiers, advocaten, handelaars en ambtenaren die in hun vrije tijd militaire training volgden. Bij het uitbreken van de oorlog in augustus 1914 meldden duizenden van hen zich vrijwillig aan, gedreven door vaderlandsliefde maar ook door het romantische beeld van een korte, glorieuze oorlog die tegen Kerstmis voorbij zou zijn. In werkelijkheid wachtte hen de verzengende realiteit van de loopgravenoorlog in Ploegsteert. De 22 graven in vak III vormen een tastbare herinnering aan de eerste mannen van het regiment die in dit sector het leven lieten — vroeg in de oorlog, voor de grote slagen die nog zouden komen. De CWGC onderhoudt de London Rifle Brigade Cemetery met de zorgvuldigheid waarvoor de organisatie wereldwijd bekend staat. De grafstenen worden regelmatig gereinigd, het gazon perfect bijgehouden. Bezoekers melden dat de rustgevende sfeer van de begraafplaats, gecombineerd met het historische gewicht van de plek, een diepe indruk nalaat. Wie Ploegsteert bezoekt, zou de London Rifle Brigade Cemetery niet mogen overslaan — ze is een van de best bewaarde en meest betekenisvolle kleine CWGC-begraafplaatsen in de regio.